4008 - Özel Gereksinimli Bireylere Yönelik Kapsayıcı Toplum Uygulamaları Destekleme Programı
Erken çocukluk döneminde aileye sunulan nitelikli ve bütüncül destek, çocukların gelişimsel potansiyellerinin ortaya çıkarılmasında kritik bir rol oynamaktadır. Bu çerçevede projenin amacı, özel gereksinimli çocuğu bulunan ebeveynlerin duygusal, sosyal, yasal ve eğitsel alanlarda disiplinlerarası bir yaklaşımla güçlendirilmesi ve bu yolla 0-5 yaş aralığındaki özel gereksinimli çocuklar ve ailelerinin toplumsal yaşama katılımlarının desteklenmesidir. Bu doğrultuda proje, yalnızca çocuğu değil, içinde yer aldığı aile sistemini merkeze alan uygulamaya dayalı bir öğrenme ve güçlendirme modeli sunmaktadır. Projenin hedef kitlesini, gelişimsel yetersizlik (zihinsel yetersizlik, otizm spektrum bozukluğu [OSB] ya da Down sendromu) tanısı ile Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) bulunan 0-5 yaş arası çocukların ebeveynleri oluşturmaktadır. Hedef kitlenin belirlenmesi sürecinde, erken tanı sonrası ailelerin yaşadığı duygusal karmaşa, sosyal izolasyon; yasal haklar ve eğitsel süreçler konusundaki bilgi eksikliği gibi temel ihtiyaç alanları dikkate alınmıştır. Proje kapsamında 15 ebeveynin gönüllü katılımı sağlanacak; bazı etkinliklerde ebeveyn-çocuk etkileşimini desteklemek amacıyla çocuk katılımına da yer verilecektir. Projede, Uzman-dan aileye ve aileden aileye güçlendirme yaklaşımı temel alınarak etkileşimli duygu paylaşımı ve sosyal empati etkinlikleri, doğada sanat atölyeleri, doğal öğretim ve Montessori temelli eğitsel destek uygulamaları, yasal bilgilendirme toplantıları ve özel eğitim uygulama okulları gezisi yapılacaktır. Proje uygulamaları, 31 Ağustos-4 Eylül 2026 tarihleri arasında, Yürütücü- kurum koordinasyonunda ve paydaş kurumların destekleriyle gerçekleştirilecektir. Projenin etkililiği, atölye çalışmalarının öncesinde ve sonrasında ebeveynlere uygulanacak Ebeveynlik Stres Ölçeği, Sosyal İzolasyon Ölçeği, Bakım Verenin Aldığı Sosyal Destek Ölçeği, yapılandırılmış geri bildirim formları, odak grup görüşmesi ve süreç değerlendirme araçları aracılığıyla izlenecektir. Proje sonunda elde edilen veriler doğrultusunda, ebeveynlerin süreci kabullenme ve yönetme becerilerinde, yasal ve eğitsel farkındalık düzeylerinde ve sosyal destek algılarında artış sağlanması beklenmektedir. Proje sonunda elde edilen bulgular akademik literatüre katkı sağlamak amacıyla bildiri ve/veya makale olarak sunulacak; ayrıca proje kapsamında gerçekleştirilen etkinlikler YouTube kanalı ve sosyal medya platformları aracılığıyla erişime açılarak görsel ve işitsel açıdan bütüncül bir dijital arşiv oluşturulacaktır.
